काठमाडौं, चैत १७ । नेवा: समुदायको परम्परागत बाँसुरीलाई आधुनिकतासँग जोड्ने उद्देश्यले राजधानीको ‘हङ्ग्री म्युजिसियन टेरेस’मा आज भव्य कार्यशाला सम्पन्न भएको छ। साउन्डबज अडियो ल्याब र नेपाल इको प्यानलको संयुक्त आयोजनामा भएको कार्यक्रममा रैथाने शिल्प र आधुनिक सामग्रीको संयोजनलाई विशेष महत्त्व दिइएको थियो।

नेपाल इको प्यानलका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत इन्जिनियर कृष्णभक्त दुवालले भक्तपुरको दीर्घकालीन पर्यटन प्रवर्द्धनमा यस्ता कार्यक्रमले महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याउने विश्वास व्यक्त गरे । उनले पर्यटनलाई विकासको आधार मान्दै सांस्कृतिक गतिविधिलाई अझ प्रोत्साहन दिनुपर्ने आवश्यकता औँल्याए ।
साउन्डबज अडियो ल्याबका संस्थापक चन्दन ताम्रकारले परम्परागत बाँसुरीलाई जीवित राख्न कलाकारहरूको भूमिका महत्त्वपूर्ण हुने बताए। उनका अनुसार, हाल काठको बाँसुरीको स्थान पि भिसी पाइपबाट बनेका बाँसुरीले लिन थालेका छन्। “भारतबाट आयातमा निर्भर हुनु भन्दा आफ्नै युवालाई दक्ष बनाएर आत्मनिर्भर बनाउनुपर्छ,” ताम्रकारले जोड दिए।
कार्यशालामा बहु–वाद्यवादक तथा बाँसुरीमा दक्ष कलाकार अमन मालीले प्रशिक्षण दिएका थिए । कुमा सागर एन्ड द ख्वप ब्यान्डका सदस्य माली शास्त्रीय, लोक तथा ज्याज फ्युजन संगीतमा विशेष पहिचान बनाउन सफल कलाकार मानिन्छ ।

कार्यशालामा बाँसुरी निर्माणका प्राविधिक तरिका, स्वर र ताल मिलाउने, ट्युनिङ ज्ञान बाँस तथा पि भिसी पाइपबाट बाँसुरी बनाउने प्रविधि र हावाबाट बज्ने वाद्ययन्त्रका आधारभूत सिद्धान्तलगायतका  सिकाइका मुख्य विषयहरू थिए । 
कार्यशालामा कुमा सागर एन्ड द ख्वप ब्यान्डका सदस्यहरू सहित सुमन गैडा, अमन बज्राचार्य, र उजन शाक्यले सक्रिय सहभागिता जनाएका थिए। आयोजकहरूले यसलाई नयाँ पुस्ताका बाँसुरी निर्माताहरू जन्माउने अवसरका रूपमा लिएका छन्।
“ज्ञान बाँड्नका लागि हो” भन्ने सन्देशसहित सम्पन्न कार्यशालाले नेवारी संस्कृतिको संरक्षण र दिगो पर्यटन प्रवर्द्धनमा टेवा पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

The post काठमाडौंमा बाँसुरी निर्माण कार्यशाला सम्पन्न first appeared on

भक्तपुर, चैत १२ । नयाँ वर्ष २०८३ को अवसरमा भक्तपुरमा विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजना हुने भएको छ। संघसंस्थाहरूले गत वर्ष करिब ३ करोड क्यालेन्डर प्रकाशित गरी वितरण गरेका थिए। यस वर्ष पनि सो संख्याभन्दा बढी क्यालेन्डर वितरण हुने अनुमान गरिएको छ।

क्यालेन्डर प्रदर्शनीमार्फत आन्तरिक पर्यटन प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्य राखिएको आयोजकहरूले जनाएका छन्। प्रदर्शनीमा नेपालका विभिन्न पर्यटकीय गन्तव्य र सांस्कृतिक दृश्यहरू समावेश गरिएका आकर्षक क्यालेन्डरहरू प्रदर्शन गरिनेछन्। भक्तपुर दरबार, सिद्धपोखरी र योसिखेल प्रदर्शनी स्थलका रूपमा चयन गरिएको छ।

बिस्का जात्राको अवसरमा बैशाख १ गते करिब तीन लाख आगन्तुक भक्तपुर आउने भएकाले, प्रकाशकहरूलाई लक्षित दर्शकलाई ध्यानमा राखी क्यालेन्डर वा पात्रो सार्वजनिक प्रदर्शन गर्न अपिल गरिएको छ।

यसै दिन भक्तपुरमा ऐतिहासिक महत्व बोकेको ३३ पोखरी परिक्रमा कार्यक्रम पनि आयोजना हुनेछ। “नयाँ नेतासँग पानी गफ” भन्ने नारासहित हुने कार्यक्रममा जलस्रोत संरक्षण, सामाजिक सञ्जालको भौतिक अनुभव र सम्पदा यात्राको महत्व बुझाउने उद्देश्य राखिएको छ।

कार्यक्रममा नेवारी समुदायले तयार गरेको परम्परागत खाजा, अयला तथा भक्तपुरको प्रसिद्ध दहीको व्यवस्था गरिनेछ। साँझ बिस्का जात्राको लिङ्गो ढाल्ने प्रत्यक्ष दृश्य अवलोकन गर्दै परिक्रमा सम्पन्न गरिनेछ। आयोजक समितिले इच्छुक प्रकाशकहरूलाई सचिवालयमा सम्पर्क गरी प्रदर्शनीका लागि स्थान बुक गर्न आग्रह गरेको छ।

The post भक्तपुरमा क्यालेन्डर प्रदर्शनी हुने first appeared on

काठमाडौँ, माघ १९। नेपाल संस्कृति तथा चलचित्र केन्द्रको आयोजनामा सातौँ नेपाल कल्चरल इन्टरनेशनल फिल्म फेस्टिभल (एनसिफ) २०२६ काठमाडौँमा सम्पन्न भएको छ।

माघ १६ गतेदेखि तीन दिनसम्म सञ्चालन भएको महोत्सवमा ३९ देशका ८५ चलचित्र प्रदर्शन गरिएका थिए। महोत्सवको समापन भृकुटीमण्डपस्थित नेपाल पुलिस क्लबमा आयोजना गरिएको विशेष समारोहमार्फत गरिएको हो।

समापन समारोहमा विभिन्न राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्र तथा चलचित्रकर्मीलाई अवार्ड प्रदान गरिएको थियो। राष्ट्रिय फिचर चलचित्रतर्फ सुवर्ण थापाको निर्देशनमा बनेको ‘द सेक्रेट अफ राधा’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय चलचित्रको अवार्ड प्राप्त गरेको छ।

सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय अभिनेताको अवार्ड चलचित्र ‘ज्वाइँ साब’ बाट जितु नेपालले प्राप्त गर्दा चलचित्र ‘कोसेढुंगा’ बाट सुरक्षा पन्त सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय अभिनेत्री घोषित भइन्। सोही चलचित्र ‘कोसेढुंगा’ का निर्देशक सरोज पौडेलले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय निर्देशकको अवार्ड प्राप्त गरे भने ‘द सेक्रेट अफ राधा’ का लागि नरेन्द्र मैनालीले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय छायांकनको अवार्ड हात पारे। वृत्तचित्र ‘इन्टु द मिस्ट’ बाट सचिन घिमिरेले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय लेखक अवार्ड प्राप्त गरे।

लघु चलचित्र ‘दृश्य (द लाइट अफ आइज)’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय विशेष उल्लेख अवार्ड प्राप्त गरेको छ। जुरी विशेष उल्लेख अवार्ड निर्देशक पत्रिका घिमिरेको ‘ह्वाट ग्रोज इन थारी मैलाको भेगिटेबल गार्डेन ?’ तथा निर्देशक डब्बु क्षेत्रीको ‘द चेन्ज’ लाई प्रदान गरिएको थियो।

अन्य राष्ट्रिय विधातर्फ निर्देशक ड्यानियल गदालको ‘इनार’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय लघु चलचित्र, निर्देशक लावा प्याकुरेलको ‘गर्ल्स रिराइटिङ डेस्टिनी’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय वृत्तचित्र, निर्देशक गोविन्द प्रसाद ढकालको ‘साइलन्ट स्कार्स’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय बाल चलचित्र, निर्देशक आस्था श्रेष्ठको ‘रङ सबै गुलाबी’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय महिला चलचित्र तथा निर्देशक सुनिल बाबु पन्तको ‘अजिमा एण्ड सिक्स जेन्डर्स’ ले सर्वोत्कृष्ट राष्ट्रिय सांस्कृतिक चलचित्रको अवार्ड प्राप्त गरेको छ।

महोत्सवमा ४० भन्दा बढी अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्रकर्मी, निर्णायक तथा अतिथिहरूको सहभागिता रहेको थियो। अन्तर्राष्ट्रिय श्रेणी अन्तर्गत आयोजित प्यानल छलफलमा बेलायतकी अन्तर्राष्ट्रिय जुरी सदस्य एड्रिना कुलिग, अर्जेन्टिनाका डा. जर्ज जोर्गे क्यारोभोत्ता, नेपाल पर्यटन बोर्डका वरिष्ठ निर्देशक सूर्य थपलिया तथा डब्लुडब्लुएफ नेपालका कन्ट्री रिप्रेजेन्टेटिभ डा. घनश्याम गुरुङ सहभागी थिए। महोत्सव बागमती प्रदेश संस्कृति तथा पर्यटन मन्त्रालय, गोकर्णेश्वर नगरपालिका, चलचित्र विकास बोर्ड तथा नेपाल पर्यटन बोर्डको सहकार्य र सहयोगमा सम्पन्न गरिएको आयोजकले जनाएको छ। महोत्सवअन्तर्गत अष्ट्रेलियाली चलचित्र निर्देशक मौलिनाथ गंगुलीद्वारा मास्टर क्लास पनि सञ्चालन गरिएको थियो।

अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्रतर्फ भारतका निर्देशक जयन चेरियनको ‘रिदम अफ दमाम’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय फिचर चलचित्रको अवार्ड प्राप्त गरेको छ। सोही चलचित्रबाट चिनमाया सिद्धिले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय अभिनेताको अवार्ड जितेका छन्।

अष्ट्रेलियाका निर्देशक मौलिनाथ गंगुलीको ‘कुप्पा’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय छोटो चलचित्र, लिथुआनियाका निर्देशक गिएड्रे जेनेभिसियुटेको ‘द हेड’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय फिचर वृत्तचित्र तथा इजरायलका निर्देशक हावर्ड रिपको ‘गिम्पेलः द फूल रिटर्न्स टु पोल्याण्ड’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय छोटो वृत्तचित्रको अवार्ड प्राप्त गरेको छ।

यसैगरी बेलायतकी निर्देशक स्वेकृति राईको ‘द पिपल क्लोजेस्ट टु हेभन’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय महिला चलचित्र, काजाकस्तानको ‘स्पार्क’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय बाल चलचित्र, क्यानडाकी निर्देशक फरीबा फरजामको ‘रिड्याक्टेड ड्रिम्स’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय मानव अधिकार चलचित्र, थाइल्याण्डको ‘रे द रग’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय एनिमेशन चलचित्र तथा बंगलादेशको ‘द टेस्ट अफ हनी’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय वातावरणीय चलचित्रको अवार्ड प्राप्त गरेको छ।

भारतको चलचित्र ‘सी इट!’ का लागि शान्ति मोहन र मुकुन्द मूर्तिले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय निर्देशक अवार्ड प्राप्त गरेका छन्। जर्मनीका ओली ड्युरले ‘जेपेलिन राइट अबभ’ बाट सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय लेखक अवार्ड जित्दा ब्राजिलकी क्यारोलिन रोहरिगले ‘ट्राइ योर लक’ बाट सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय अभिनेत्री अवार्ड प्राप्त गरिन्।

भारतका बेनिश मुजसाबाले ‘नेचर्स ब्यान्डेज’ का लागि सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय छायांकन अवार्ड प्राप्त गरेका छन् भने बंगलादेशका निर्देशक जमिल्लाह भान डर हल्स्टको ‘ह्वेयर द किड्स ह्याभ नो नेम’ ले सर्वोत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय जुरी अवार्ड हात पारेको छ।

विशेष उल्लेख अवार्डतर्फ हङकङका निर्देशक क्रिस्टिन युङको ‘महाकुम्भः एन ओसन अफ डिभोशन’, चीनका निर्देशक बिङ लुओको ‘न्यु डन’ तथा फ्रान्सकी निर्देशक पाउलिन बर्नार्ड–भर्नायको ‘कासा सुसाना’ सम्मानित भएका छन्।

The post सातौँ नेपाल कल्चरल इन्टरनेशनल फिल्म फेस्टिभल सम्पन्न, राष्ट्रिय–अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्र सम्मानित first appeared on

काठमाडौँ, माघ १४। नेपाल संस्कृति तथा चलचित्र केन्द्रको आयोजनामा ‘ नेपाल कल्चरल इन्टरनेशनल फिल्म फेस्टिभलको सातौँ संस्करण आयोजना हुने भएको छ ।

माघ १६ गतेदेखि १८ गतेसम्म चाबहिलको चलचित्र विकास बोर्ड, भृकुटीमण्डपस्थित नेपाल पर्यटन बोर्ड र नेपाल पुलिस क्लबमा आयोजना हुने महोत्सवमा ३९ देशका ८५ चलचित्रहरु प्रदर्शन हुनेछ।

काठमाडौँमा विश्वभरका सांस्कृतिक, सामाजिक र सिर्जनात्मक चलचित्रको प्रवद्र्धन गर्ने उद्देश्यले विगत सात वर्षदेखि निरन्तर आयोजना हुँदै आएको यो महोत्सव नेपालकै एक प्रतिष्ठित अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्र उत्सवका रूपमा स्थापित हुँदै गएको आयोजकको भनाई छ । यस वर्षको महोत्सवमा ७५ भन्दा बढी देशबाट ७०० चलचित्र प्राप्त भएका मध्येबाट ५२ देशका १३८ चलचित्रहरू महोत्सवका लागि चयन भएका थिए ।

महोत्सवमा लघुचलचित्र, कथानक चलचित्र, वृत्तचित्र, एनिमेटेड चलचित्रसँगै महिला, बालबालिका, मानव अधिकार तथा सांस्कृतिक विषयवस्तुमा आधारित चलचित्रहरू समावेश गरिएका छन् ।

“तीन मिनेटदेखि साढे दुई घण्टासम्म अवधिका चलचित्रहरू महोत्सवका लागि छनोट भएका छन्,” महोत्सवका निर्देशक तथा अध्यक्ष सन्तोष सुवेदीले बताए । चाबहिलको चलचित्र विकास बोर्डमा उद्घाटन समारोह रहने महोत्सवमा चलचित्र प्रदर्शनसँगै सांस्कृतिक कला प्रदर्शनी, नृत्य, कला–संस्कृति र पर्यटनसम्बन्धी अन्तरक्रिया लगायत थुप्रै कार्यक्रमहरु रहेको महोत्सवकी सह–निर्देशक सृष्टि न्यौपानेले जानकारी दिइन् । अस्ट्रेलियाली निर्देशक मौलीनाथ गंगोलीद्वारा चलचित्रसम्बन्धी मास्टर क्लास पनि दिनेछन् ।

चलचित्र महोत्सवको लागि अन्तर्राष्ट्रिय निर्णायक मण्डलमा अमेरिकाकी निर्माता–निर्देशक जेसिका एकर्सन, बेलायतकी निर्माता एड्रियाना कुलिग, जर्जियाकी अनुसन्धानकर्ता निनी सिभेलिज, इटालीकी लेखक तथा निर्देशक भ्यालेन्टिना गाल्डी, बेलायतकी निर्देशक–निर्माता म्याग्डालिना कोर्पास, अर्जेन्टिनाका निर्देशक तथा चिकित्सक डा. जर्ज ग्युलेर्मो क्याराभोटा, ट्युनिसियाका निर्देशक नुमिन नुमिन, लाट्भियास्थित स्कार्लेट फिल्म्सका संस्थापक इमरोज होसेन रहेका छन् ।

राष्ट्रिय तर्फको जुरीमा चलचित्र लेखक, निर्देशक तथा कलाकार रमेश बुढाथोकी, अभिनेता धिरेन शाक्य, अभिनेत्री तथा निर्माता दीपाश्री निरौला, अभिनेता आर्यन सिग्देल र निर्माता तथा छायाँकार रविन आचार्य रहेका छन् ।

महोत्सवमा दक्षिण एसियाली मुलुक भारत, बंगलादेश, पूर्वी एसियाली देशहरू चीन, थाइल्यान्ड, कोरिया, काजकिस्तान, यूएई, कतार, हङकङ, फिलिपिन्स, इन्डोनेसिया, ताइवान लगायतका चलचित्रहरू चयन भएका छन् ।

साथै अमेरिका, क्यानडा, अस्ट्रेलिया, अर्जेन्टिना, बेलायत, फ्रान्स, इटाली, जर्मनी, रुस, स्विजरल्यान्ड, ट्युनिसिया, युक्रेन, स्पेन, नेदरल्यान्ड, मेक्सिको, फिनल्यान्ड, लिथुआनिया, चिली, नर्वे, ब्राजिल, सर्बिया, पोर्चुगल, पोल्यान्ड, हंगेरी, ग्रीस, डेनमार्क, बुल्गेरिया, चेक रिपब्लिक लगायत युरोप, दक्षिण अमेरिका तथा अफ्रिकी मुलुक मोरक्को, इजिप्ट, दक्षिण अफ्रिकाका चलचित्रहरू पनि समावेश छन् ।

महोत्सवमा उत्कृष्ट चलचित्र, निर्देशक, अभिनेता, अभिनेत्री, छायाँकारसँगै उत्कृष्ट लघु चलचित्र, वृत्तचित्र, एनिमेटेड चलचित्र, महिला चलचित्र, बालबालिका चलचित्र तथा मानव अधिकारसम्बन्धी चलचित्र विधामा प्रतिस्पर्धा हुनेछ । नेपाल पुलिस क्लबमा हुने महोत्सवको समापन समारोहमा विभिन्न विधामा उत्कृष्ट ठहरिएका चलचित्र, कलाकार तथा प्राविधिकलाई अवार्ड प्रदान गरिने अध्यक्ष बताउँछन् ।

यस वर्ष १५ राष्ट्रिय र १५ अन्तर्राष्ट्रिय गरी ३० उत्कृष्ट चलचित्र सम्मान गरिनेछ । साथै चलचित्र क्षेत्रमा उल्लेखनीय योगदान पु¥याएका व्यक्तित्वहरूलाई विशेष सम्मान प्रदान गरिने सुवेदी बताउँछन् ।

The post सांस्कृतिक चलचित्र महोत्सव हुँदै, ३९ देशका ८५ चलचित्रहरु निशुल्क हेर्न पाईने first appeared on

बागलुङ । नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले सबैभन्दा ठुलो धर्म मानव सेवा हो भन्दै धर्मसँग मानवीय सेवालाई जोडेर हेर्नुपर्ने बताएका छन्।

मानव सेवा आश्रम बागलुङ शाखाको भवन निर्माणका लागि आजदेखि बागलुङमा आयोजित महायज्ञको शुक्रवार उद्घाटन गर्दै अध्यक्ष ढकालले भने, “सबैभन्दा ठुलो धर्म भनेको मानव सेवा हो, यसलाई मानव धर्म पनि भनिन्छ । त्यसैले मानवीय भावनालाई धर्मसँग जोडेर हेर्नुपर्छ ।” 

अध्यक्ष ढकालले वैदिक सनातन धर्मका हिसाबले महत्त्वपूर्ण रहेको गण्डक क्षेत्रमा पछिल्लो समय धार्मिक गतिविधि बढेको र यसलाई थप तीव्रता दिई बागलुङ जिल्ला सहित यस क्षेत्रको प्रचारप्रसार गर्नुपर्नेमा जोड दिए ।

उनले बागलुङ धार्मिक पवित्र भूमि हो, यही स्वरूपमा यसलाई चिनाउन आवश्यक भएको बताए ।

मुक्तिनाथ र दामोदर कुण्डको काखमा रहेको पवित्र काली गण्डकी तटमा मानवताको मन्दिर निर्माण हुन लागेकोमा खुसी लागेको छ। मेरो जन्मस्थानमा निर्माण हुन लागेको यस आश्रमको भवनका लागि व्यक्तिगत र संस्थागत रूपमा सहभागी हुने उनले जिकिर गरे।

विश्वका हिन्दु धर्मावलम्बीहरूका आस्थाका धरोहर मुक्तिनाथ क्षेत्र दामोदर कुण्डदेखि गलेश्वर हुँदै बागलुङ कालिका, मोदीवेणी धाम, जैमिनी ऋषिले तपस्या गरेको जैमिनीघाट पनि हाम्रा सुप्रसिद्ध तीर्थस्थल र यिनको महत्वको प्रचार गर्न आफूहरू पर्यटन पूर्वाधारमा लाग्ने बताउँदै उनले यसका लागि सबै जिल्लावासी लाग्नुपर्नेमा जोड गरें । 

अध्यक्ष ढकालले मानव जातीको सेवाका लागि मानव सेवा आश्रमले सातै प्रदेशमा चलाएको सडक मानव मुक्त अभियानको प्रशंसा गर्दै पवित्र काली गण्डकी तटमा मानवताको मन्दिर निर्माण थालिएको बताउनुभएकोमा धन्यवाद दिए । 

The post सबैभन्दा ठूलो धर्म मानव सेवा हो : अध्यक्ष ढकाल first appeared on

काठमाडौँ । हाँडीगाउँस्थित ऐतिहासिक गहनापोखरीको पुनर्निर्माण कार्य औपचारिक रूपमा प्रारम्भ भएको छ। क्षमा पूजा सम्पन्न गर्दै सुरु गरिएको पुनर्निर्माण करिब ५ करोड २० लाख रुपैयाँ खर्च हुने भएको छ।

सम्पदा तथा पर्यटन विभागले असोज ३१ गते सुजन राज जेभीलाई निर्माण कार्यको जिम्मेवारी दिएको हो। योजना अनुसार २०८३ असोज ३० गतेभित्र पोखरी पुनर्निर्माण सम्पन्न गरिनेछ।

वडाध्यक्ष वीरेन्द्र प्रजापतीका अनुसार हाँडीगाउँलाई प्राचीन स्वरुपमा फर्काउने गुरुयोजनाअन्तर्गत काम भइरहेको छ। उनले मौलिकता र सांस्कृतिक पहिचानलाई आधार मानेर विगतका कमजोरी सच्याउँदै प्राचीन शैलीमा पोखरी पुनर्निर्माण गरिने बताए।

पोखरीको स्वरुपबारे स्मरण गर्दै उनले पहिले छेउमा कम गहिराइ र बीचतिर बढी गहिराइ हुने परम्परागत संरचना रहेको तर पछिल्लो समय पौडी पोखरीजस्तो बनेको त्रुटि सच्याइने जानकारी दिए।

सम्पदा तथा पर्यटन विभाग प्रमुख कुमारी राईले महानगरपालिकाको लगानीमा सहरले प्राचीन स्वरुप पुनः प्राप्त गर्ने बताइन्। उनका अनुसार यसबाट सबैले गर्व गर्न सक्ने संरचना तयार हुनेछ।

वरिष्ठ इञ्जिनियर रविन्द्र रिजालका अनुसार पोखरी १३ हजार वर्गफिट क्षेत्रफलमा बन्नेछ। वरिपरि ६ देखि ८ फिट चौडाइको पैदलमार्ग, हरियाली प्रवर्द्धन, फल्चा, खेल्ने ठाउँ, प्रहरी विट, पर्यटक सूचना केन्द्र र पुस्तकालयसमेत निर्माण गरिनेछ।

ऐतिहासिक र सांस्कृतिक महत्व

गहनापोखरीसँग सम्बन्धित लोककथाअनुसार यहाँ कुनै बेला सुनको पेटिका प्रकट हुने गर्थ्यो, जसलाई लिन खोज्ने व्यक्ति पोखरीमै डुब्ने विश्वास थियो। उक्त सुन भावी बुद्ध बोधिसत्व मैत्रेयको मुकुटको सुन भएको जनश्रुति छ।

हाँडीगाउँलाई लिच्छवीकालीन नगर सभ्यताको केन्द्र मानिन्छ। यहाँका मन्दिर, चैत्य, बिहार, मूर्तिकला, चित्रकला र पुरातात्विक अवशेषहरूले यस क्षेत्रलाई ऐतिहासिक सम्पदाको धरोहरका रूपमा स्थापित गरेका छन्।

The post ५ करोड २० लाखमा गहनापोखरी पुनर्निर्माण सुरु first appeared on

ललितपुर। ललितपुर महानगरपालिकालाई युनेस्कोले संगीतको रचनात्मक शहर (Creative City for Music) को रूपमा घोषणा गरेको छ।

विश्व शहर दिवस २०२५ (World Cities Day 2025) का अवसरमा गरिएको यो घोषणा ललितपुरको जीवन्त सांगीतिक सम्पदा र दिगो सहरी विकासमा सृजनशीलतालाई आधार बनाउने प्रतिबद्धताको उच्च मान्यता हो।

यो उपलब्धि ललितपुरका बासिन्दा र संगीतकर्मीहरूका लागि ऐतिहासिक मानिएको छ भने सम्पूर्ण नेपालकै लागि गर्वको क्षण बनेको छ। यससँगै नेपालमा अब दुई युनेस्को रचनात्मक शहर रहेका छन्—फिल्मका लागि काठमाडौं महानगरपालिका र संगीतका लागि ललितपुर महानगरपालिका।

युनेस्को रचनात्मक शहर सञ्जाल 

सन् २००४ मा सुरु गरिएको युनेस्को रचनात्मक शहर सञ्जाल (यूसीसीएन) ले दिगो सहरी विकासका आर्थिक, सामाजिक, सांस्कृतिक र वातावरणीय पक्षहरूमा सृजनशीलतालाई मुख्य रणनीति बनाउने शहरहरूलाई जोड्न सहयोग गर्नेछ ।

यस सञ्जालमा आवद्ध शहरहरूले उत्कृष्ट अभ्यास आदानप्रदान गर्ने, सांस्कृतिक उद्योग प्रवर्द्धन गर्ने, संयुक्त राष्ट्र संघको २०३० ‘एजेन्डा फर सस्टेनेबल डेभलपमेन्ट’लाई समर्थन गर्ने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।

युनेस्कोका अनुसार, सञ्जालले संगीतसहित आठ रचनात्मक क्षेत्रलाई समेटेको छ । जसले विश्वभरका शहरहरूलाई सांस्कृतिक रचनात्मकतामार्फत दिगो विकासतर्फ अघि बढ्न प्रेरित गर्नेछ।

The post ललितपुर महानगरपालिका युनेस्कोको ‘संगीतको रचनात्मक शहर’ घोषित first appeared on

काठमाडौं, भदौ २१ — काठमाडौं उपत्यकामा प्राचीन सांस्कृतिक पर्व इन्द्र जात्राको अवसरमा जीवित देवी कुमारीको रथारोहण भएको छ।

बसन्तपुर दरबार क्षेत्रबाट सुरु भएको रथ यात्रा अन्तर्गत कुमारी, गणेश र भैरवका रथहरू शहर परिक्रमा गराइएका छन्। रथ तान्ने कार्यक्रममा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल, उपराष्ट्रपति रामसहायप्रसाद यादव, प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली लगायत उच्च पदस्थ व्यक्तिहरूको उपस्थिति रहेको थियो।

यस अवसरमा पुलुकिसी, लाखे, महाकाली, झ्यालिञ्चा लगायतका परम्परागत नाचहरू प्रदर्शन गरिए। जात्राको प्रारम्भ हनुमानढोकामा इन्द्रध्वजासहितको य:सी (लिङ्गो) ठड्याएर गरिन्छ, जसलाई शक्ति र विजयको प्रतीक मानिन्छ।

इन्द्र जात्रा विशेषगरी नेवा: समुदायद्वारा मनाइने पर्व हो, तर यसको सांस्कृतिक महत्त्वले सम्पूर्ण उपत्यकावासीलाई एकत्रित गराउने काम गर्छ। ललितपुर, भक्तपुर, धुलिखेल, दोलखा लगायतका स्थानहरूमा पनि यो पर्व धूमधामका साथ मनाइन्छ।

यो जात्रा शुक्ल द्वितियादेखि सुरु भई आठ दिनसम्म विविध धार्मिक तथा सांस्कृतिक कार्यक्रमसहित मनाइने चलन छ ।

The post जीवित देवी कुमारी, गणेश र भैरवको रथारोहण first appeared on

अस्ट्रेलिया । नेवा गुथी, मेलबर्नद्वारा भिक्टोरियामा पहिलो पटक इन्द्र जात्रा (येन्या पुन्ही) महोत्सव आयोजना भएको छ।  

अस्ट्रेलियन नेपाली बहुसांस्कृतिक केन्द्रमा आयोजित जात्रामा मेलबर्न बसोबास गर्ने नेपाली समुदायले उत्साहपूर्वक सहभागिता जनाएका छन् ।

काठमाडौंको मुटुबाट आएको इन्द्र जात्राका सयौँ वर्ष पुराना परम्परालाई मेलबर्नमा प्रस्तुत गर्दै नेवा समुदायले बहु सांस्कृतिक परिवेशमा आफ्नो पहिचानको उत्सव मनाएको बताइएको छ।

महोत्सवको प्रमुख आकर्षण थियो देवता गणेश, भैरव र जीवित देवी कुमारीको रथयात्रा गरिएको थियो ।  परम्परा र सशक्तीकरण दुवैको अद्भुत प्रदर्शनका रूपमा नेपाली महिलाहरूले गर्वका साथ रथ तानेको थियो ।

कार्यक्रममा लाखे नाच र मनोरञ्जक पुलुकिसी (हात्ती) नाच पनि प्रस्तुत गरियो, जसले सबै उमेरका दर्शकहरूलाई थप रोमाञ्चित बनाएको थियो।

पारम्परिक समय बाजी प्रदर्शन मार्फत अतिथिहरूलाई नेवा परिकारको वास्तविक स्वाद प्रदान गरिएको थियो । स्टलहरूमा नेपाली खानाका विभिन्न परिकार, कला र हस्तकला प्रदर्शनी गरे‌का थिए । जसले पुस्ताहरूलाई जोड्ने र सांस्कृतिक आदान-प्रदानको वातावरण सिर्जना गरेको आयोजकले जनाएको छ ।

कार्यक्रममा नेपालका माननीय कन्सुलर नीराजन गौलीको उपस्थिति थियो, जसले सांस्कृतिक र कूटनीतिक महत्व थप्यो। 

सांस्कृति जात्रामा प्रमुख अतिथि भिक्टोरियाका बहु सांस्कृतिक मामिलाका मन्त्री सुश्री इन्ग्रिड स्टिटले  नेपाली समुदायले आफ्नो सांस्कृतिक पहिचान जोगाउँदै भिक्टोरियाको बहु सांस्कृतिक समाजमा योगदान पुर्‍याएकोमा प्रशंसा व्यक्त गरिन्।

मेलबर्नमा पहिलो इन्द्र जात्राले केवल येन्या पुन्हीका प्रिय परम्पराहरूलाई पुनर्जीवित गरेन, तर महोत्सवको मूल भावना  प्रतिबिम्बित गरेको आयोजकले जनाएको छ। 

The post मेलबर्न, भिक्टोरियामा पहिलो पटक आयोजित इन्द्र जात्रा first appeared on

काठमाडौँ । नेपालमा पहिलो पटक ‘नेपाल आर्ट एण्ड कल्चर फेस्टिवल–२०२५’ शुक्रवारदेखि सुरु भएको छ । 

राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले नेपाल कला परिषद् बबरमहलमा आयोजित एक औपचारिक समारोहमार्फत महोत्सवको उद्घाटन गरेका हुन् ।

उद्घाटन समारोहलाई सम्बोधन गर्दै राष्ट्रपति पौडेलले नेपाललाई विश्वमा चिनाउने प्रमुख आधारका रूपमा रहेका कला, संस्कृति र सम्पदाको संरक्षण तथा प्रवर्द्धनमा सरकार र निजी क्षेत्र समान रूपमा अग्रसर हुनुपर्ने बताएका छन्।

राष्ट्रपति पौडेलले भने, “लोकतन्त्रमा सबै वर्ग र पेशाका मानिसलाई समान अवसर प्राप्त हुन्छ । त्यसैको सदुपयोग गर्दै हाम्रो प्राचीन धरोहर, कला र संस्कृतिको संरक्षण तथा प्रवर्द्धन गर्नु हाम्रो साझा दायित्व हो ।” उनले नेपालको सांस्कृतिक सम्पदा अध्ययन, अवलोकन र अनुसन्धानका लागि बर्सेनि लाखौँ पर्यटक आउने भएकाले सम्पदाको संरक्षणमा सम्पदा प्रेमी सधैँ सचेत रहनुपर्ने पनि बताए ।

सोही कार्यक्रममा शुभकामना मन्तव्य दिँदै संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री बद्रीप्रसाद पाण्डेले महोत्सवलाई नेपालको सांस्कृतिक पहिचानलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा चिनाउने महत्त्वपूर्ण अवसरका रूपमा उपयोग गर्नुपर्ने बताएका छन् ।

उनले भने, “नेपालको संस्कृति र प्रकृतिका कथा र यसको संरक्षणमा हाम्रा पुर्खाहरूले पुर्‍याएको योगदानका कथाहरू संसारलाई सुनाउन र चिनाउन यस किसिमको महोत्सव उपयोगी हुने मेरो विश्वास छ ।“ 

मन्त्री पाण्डेले यस महोत्सवलाई वार्षिक क्यालेन्डरमा समेट्दै हरेक वर्ष अझ विस्तृत र व्यवस्थित रूपमा आयोजना गरिने जानकारी दिए ।

कार्यक्रममा शुभकामना मन्तव्यका दिँदै नेपाल पर्यटन बोर्डका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत दीपकराज जोशीले नेपाल प्रायः पर्वतीय र साहसिक पर्यटनका लागि चिनिए पनि यो महोत्सवमार्फत नेपाललाई ‘कला र सांस्कृतिक धरोहरहरूको भण्डार’ का रूपमा प्रस्तुत गर्न लागिएको बताए । 

सिइओ जोशीले अहिले पर्यटनका हिसाबमा ‘अफसिजन’ समय भनेर प्रचार गरिए पनि हाम्रो सांस्कृतिक प्रदर्शनीमार्फत पर्यटकहरू तान्न सकिने समेत बताएका छन् । उनले थपे, “हाम्रो विशिष्ट संस्कृतिलाई जगेर्ना गर्दै संसारभर प्रचार गर्न सके पर्यटन आम्दानी बढ्ने मात्र होइन, नेपालको समृद्धिमा समेत प्रत्यक्ष योगदान पुग्नेछ।”

नेपाल आर्ट काउन्सिलका अध्यक्ष सागर शमशेर राणाले यस्ता सांस्कृतिक पर्वहरूले नेपाललाई मात्र नभई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमै ठूलो महत्त्व राख्ने भएकाले यसलाई ‘वैश्विक सांस्कृतिक पर्व’ को रूपमा विस्तार गर्ने लक्ष्य राखिएको जानकारी दिए ।

काठमाडौँ उपत्यकाका चारवटै शहर काठमाडौँ, ललितपुर, भक्तपुर र कीर्तिपुरका विभिन्न ठाउँमा २३ दिनसम्म चल्ने महोत्सवमा ४० भन्दा बढी कार्यक्रम हुनेछन्। जसमा १५४ कलाकारका २७३ कलाकृति प्रदर्शनीमा राखिने छन् । 

साथै, सांस्कृतिक प्रदर्शनी, कला-कौशल, सङ्गीत–नृत्य, परम्परागत परिकार र जीवित संस्कृतिको अनुभव गर्ने अवसर उपलब्ध हुने छ।

नेपाल पर्यटन बोर्ड, नेपाल आर्ट काउन्सिल र नेपाल होटल व्यवसायी सङ्घलगायतको आयोजना र काठमाडौँ उपत्यका र निजी क्षेत्रको सहकार्यमा इन्द्र जात्राको अवसरमा शुभारम्भ भएको महोत्सव असोज ११ गतेसम्म चल्नेछ ।

“नेपालको शाश्वत कला, संस्कृति, खानपान र सम्पदाको उत्सव” भन्ने नारासहित सुरु भएको महोत्सवले उपत्यकाका पुराना शहरलाई उत्सवमय बनाउने र पर्यटनसँगै सांस्कृतिक गौरवलाई विश्व मञ्चमा पुर्‍याउने बोर्डको विश्वास छ ।

The post नेपाल आर्ट एण्ड कल्चर फेस्टिवल सुरु, २३ दिनसम्म उपत्यका उत्सवमय हुने first appeared on